Hatırlıyor musunuz?
2023 ve 2024 yıllarında Türkiye’de yaşanan ekonomik gelişmeler, özellikle sabit gelirli kesimleri doğrudan etkiledi. Türkiye İstatistik Kurumu’nun (TÜİK) verilerine göre 2023 Aralık ayında yıllık tüketici fiyat endeksi %64,77 olarak açıklandı. Aynı dönemde gıda ve alkolsüz içeceklerde yıllık artış oranı %72,01 olarak kaydedildi.
2024 yılı boyunca enflasyon oranlarında kademeli bir düşüş eğilimi görülse de yıl genelinde yüksek seviyeler korundu. Temel harcama kalemlerinde, özellikle gıda, konut, enerji ve ulaşımda fiyat artışları devam etti. 2025 yılı başı itibarıyla yıllık enflasyonun yüksek seyrini sürdürdüğü, resmi veriler ve uluslararası raporlarda yer aldı.
Bu dönemde emekli aylıkları nominal olarak artış gösterse de yaşam maliyetlerindeki yükseliş, maaşların reel değerini düşürdü. 2023 yılında en düşük emekli aylığı 7.500 TL olarak uygulanırken, 2024 Ocak ayında yapılan düzenlemeyle 10.000 TL’ye yükseltildi. Aynı dönemde büyükşehirlerde kira artışları birçok bölgede %100’ün üzerine çıktı. Gıda, elektrik, doğalgaz ve ulaşım harcamalarındaki artış, emeklilerin geçim koşullarını belirgin biçimde zorlaştırdı.
Bu süreçte emekli olup yeniden çalışmak zorunda kalanların sayısında artış yaşandı. Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı verilerine göre, 2024 yılında emekli olmasına rağmen çalışma hayatına devam edenlerin sayısı bir önceki yıla kıyasla yaklaşık %20 arttı. Özellikle 55–65 yaş aralığındaki emeklilerin düşük ücretli ve güvencesiz işlerde çalıştığı belirtildi.
Ekonomik kriz döneminin bir diğer belirgin göstergesi bireysel borçlanma oldu. Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu’nun (BDDK) 2024 verilerine göre, kredi kartı kullanan kişi sayısı 40 milyona yaklaştı. Kredi kartı borç bakiyelerinde bir önceki yıla kıyasla yüksek oranlı artışlar kaydedildi.
OECD’nin 2024 Türkiye Ekonomik Görünüm Raporu’nda, ödenemeyen kredi kartı borçlarının toplam kart borçları içindeki payının %13,7 seviyesine yükseldiği bilgisi yer aldı. Raporda, hanehalkı borçluluğunun özellikle sabit gelirli kesimler açısından ciddi bir kırılganlık yarattığı vurgulandı.
2023–2025 döneminde açıklanan ekonomik veriler, sabit gelirli kesimlerin yaşam koşullarında belirgin bir bozulma yaşandığını ortaya koydu. Emeklilerin yeniden çalışma zorunluluğu, bireysel borçluluğun artması ve temel harcamalara erişimde yaşanan güçlükler bu dönemin dikkat çeken sonuçları arasında yer aldı.
KAYNAKÇA
- Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK).2023–2025 Tüketici Fiyat Endeksi (TÜFE) verileri. https://www.tuik.gov.tr
- Çalışma ve Sosyal Güvenlik Bakanlığı.2024 yılı emekli istihdamı ve çalışma verileri. https://www.csgb.gov.tr
- Bankacılık Düzenleme ve Denetleme Kurumu (BDDK).2024 yılı kredi kartı ve bireysel borç istatistikleri. https://www.bddk.org.tr
- OECD. OECD Economic Surveys: Türkiye 2024. https://www.oecd.org
- BBC News Türkçe.Türkiye’de enflasyon, emekli maaşları ve borçlanmaya ilişkin haber dosyaları (2023–2025). https://www.bbc.com/turkce
Yorumlar (0)
Henüz yorum yapılmamış.